Thema : Algemeen

Zijn Belgische bedrijven klaar voor vergrijzing?

Volgens het Adecco Institute is het antwoord duidelijk nee. Op 15 maart 2007 presenteerde het zijn Europese studie over bedrijven en vergrijzing. De studie bevat een aantal opmerkelijke bevindingen. Prevent geeft u een overzicht van de belangrijkste.

Onderzoek
Het Adecco Institute is een denktank en centrum dat onderzoek verricht naar de toekomst van werkgelegenheid. Het lanceerde een ‘Demografic Fitness Index’ (DFX) om te meten hoe sterk Europese bedrijven bezig zijn met vijf cruciale domeinen om met vergrijzing om te gaan. In tabel 1 vindt u de vijf domeinen en het daaraan gerelateerde belang voor een bedrijf.

Tabel 1: De ‘Demografic Fitness Index’

DomeinBelang voor het bedrijf
carrièrebegeleidingMet het ouder worden kan de jobvoorkeur van een werknemer veranderen. Bedrijven moeten daarmee rekening houden bij de langetermijnplanning voor hun werknemers.
levenslang lerenOm een werknemer op lange termijn productief te houden, moet je naast de traditionele opleidingen, ook individueel aangepaste en aantrekkelijke vormingen voorzien.
stimuleren van gezondheid op het werkWerknemers in goede gezondheid zijn minder vaak afwezig, productiever en gemotiveerder. Het bedrijf kan een gezonde levensstijl van zijn werknemers stimuleren.
kennisbeheerWeten welke kennis zich in je bedrijf bevindt, staat je ook toe om die kennis beter naar waarde te schatten. Zo kan je de gevolgen van het vertrek van een oudere werknemer beter inschatten.
diversiteit van de leeftijdDe interactie tussen jonge en oude werknemers (bv. mentorschap) kan het productie- en innovatievermogen van het bedrijf ten goede komen.

Het onderzoek ging na welke specifieke instrumenten bedrijven inzetten ter verbetering van al die aspecten van een personeelsbeleid dat optimaal rekening houdt met een verouderende bevolking. De bevraagde bedrijven kregen scores in de vijf gebieden gaande van 100 (minimum) tot 400 (maximum). Een eerste studie werd uitgevoerd in oktober 2006 in Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk, Italië en Spanje. De tweede studie werd uitgevoerd in maart 2007, en daarin werden de resultaten uit de eerste studie vergeleken met die uit België, Nederland en Zwitserland. In totaal werden zo’n 4000 bedrijven ondervraagd.

‘Europese’ resultaten
Met een gemiddelde van 182 scoren de Europese bedrijven (= de bevraagde bedrijven uit de acht landen) zorgwekkend laag. Uit het onderzoek blijkt dat de bedrijven in de hierboven vermelde vijf cruciale domeinen tekortschieten. Zo is er onvoldoende carrièrebegeleiding van het personeel en als die er al is, maken slechts weinig werknemers er gebruik van. Bedrijven bieden opleidingen aan en ongeveer de helft van de werknemers gaat daarop in, maar de opleidingen zijn vaak gerelateerd aan de werkpost. Wat het stimuleren van de gezondheid van de werknemers betreft, gaan weinig bedrijven verder dan enkele basismaatregelen (bv. medische controle), terwijl nog te weinig gedacht wordt aan manieren om stress te verminderen of de levensstijl (bv. eetgewoontes) te verbeteren. Kennisbeheer lijkt onderontwikkeld in Europese bedrijven: de meeste bedrijven weten niet welke expertise hun werknemers bezitten. Ten slotte respecteren de meeste bedrijven wel de wettelijke vereisten op het vlak van leeftijdsdiversiteit, maar doen ze weinig om een dynamiek op gang te brengen waarin wederzijds respect en kennisoverdracht gestimuleerd wordt.

Belgische resultaten
Belgische bedrijven doen het met een gemiddelde van 187 punten iets beter dan de ‘Europese’, maar de Europese resultaten –zoals hierboven besproken- gelden dus ook in grote mate voor België (zie tabel 2). Het is trouwens de eerste keer dat de gemiddelde leeftijd van de werkende Belg 40 jaar overschrijdt. Naar verwachting zullen tegen 2020 50% meer vijftigers en 50% meer zestigers aan het werk zijn dan in 2000. Tegelijkertijd zullen er in 2020 20% minder dertigers aan de slag zijn.

Tabel 2: Enkele van de resultaten van de Belgische bedrijven in de vijf cruciale domeinen

DomeinResultaat
carrièrebegeleiding- vooral de duurdere maatregelen (bv. externe carrièrebegeleiding, mentoring,…) om mensen in hun carrière te begeleiden, scoren slecht
- Belgische bedrijven scoren goed op het vlak van hun aanbod van coachingprogramma’s, mentorprogramma’s en werk/privé-planning
levenslang leren- Belgische bedrijven bieden jaarlijks gemiddeld 5,3 opleidingsdagen aan hun personeel (Europees: 5,8)
- België scoort het best van alle Europese landen op het vlak van training van sociale vaardigheden (60% van de bedrijven biedt hiervoor een programma aan)
gezondheid op het werk- 39% van de Belgische bedrijven beweert zijn personeel gezonde maaltijden te verstrekken
- 84% van de Belgische bedrijven voorziet een medische controle op het werk (Europees: 68%)
kennisbeheer- nog geen derde van de Belgische bedrijven heeft een volledig zicht op bestaande kennis in het bedrijf en op de werkvloer
diversiteit van de leeftijd- 75% van de Belgische bedrijven zegt geen rekening te houden met leeftijd bij aanwerving of aanstelling
- 87% zegt gelijke kansen te bieden voor alle leeftijdsgroepen

Voor meer informatie: www.adecco.be